Skryptorium – Warsztaty kaligrafii

Zarys tematów:

Minuskuła insularna
Kiedy św. Patryk przybył na zieloną wyspę zapewne byli na niej już pierwsi chrześcijanie, jednak to dzięki niemu wiara chrześcijańska zaczęła się szerzyć w Irlandii ze zdwojoną siłą. Irlandczycy wraz z religią przyjmują nowy język, którego uczą się błyskawicznie. Łacińskie księgi tak potrzebne do sprawowania liturgii przepisują nowi uczniowie Chrystusa – mnisi, w swoich pierwszych mniszych celach. Irlandczycy adaptują nową, charakterystyczną jakość stylową. Te oryginalne style pisma na długo będą wyróżnikiem Iroszkotów. Powstaje piękna okrągła, kaligraficzna półuncjała insularna, która znamy choćby z Księgi z Kells oraz pismo bardziej kursywne – minuskuła insularna.
Na naszych warsztatach zajmiemy się tym drugim pismem. Stylem, który pozwalał na szybsze pisanie. Jest to pismo bardziej kursywne, o dukcie minuskulnym. Zapisywano nim wiele różnych rękopisów: kronik, roczników, podręczników oraz dokumentów wszelkiego rodzaju.

Minuskuła insularna

Minuskuła insularna

Minuskuła humanistyczna
Wg rękopisu Astronomii Chrystianusa Prolianusa

Minuskuła humanistyczna

Minuskuła humanistyczna

Pismo to zrodziło się z fascynacji włoskich humanistów dawną sztuką. Odkrywszy rękopisy spisane piękną, staranną i elegancką minuskułą karolińską zachwycili się estetyką tego pisma błędnie przypisując go Starożytnym. Nazwawszy litery te antigua litera (antykwa) zaczęli naśladować w swoim piśmie formy dojrzałej minuskuły karolińskiej. To zaowocowało powstaniem nowej jakości starannego pisma. Jako wielkie litery stosowano kapitałę a czasem litery z uncjały, którym nadano nowy wyraz stylistyczny.
W naszych warsztatach oprzemy się na rękopisie Astronomia Chrystianusa Prolaniusa z ok. 1478 roku przechowywanym w Bibliotece Uniwersytetu w Manchester (Latin MS 53)

Kursywa humanistyczna
Wg dokumentu Hołdu Pruskiego

Minuskuła humanistyczna

Minuskuła humanistyczna

Pismo, które tak jak minuskuła humanistyczna wykształca się z fascynacji humanistów minuskułą karolińską, powstało na bazie pisma kancelaryjnego, do którego wprowadzono prostotę graficzną cechującą Karolinę. Pismo to charakteryzuje pewna elegancja, regularność, ostrość, dążenie do owali, pochylenie w prawo. Wydłużenia górne zyskują często charakterystyczne zawijania.
W Muzeum Czartoryskich w Krakowie przechowywany jest rękopis – dokument Hołdu Pruskiego. Dokument stanowi zapis traktatu zawartego miedzy Zygmuntem królem Polski a Albrechtem Margrabią Brandenburskim. Dokument nosi datę 8 kwietnia 1525 roku. Został spisany bardzo staranną, piękną kursywą humanistyczną i to właśnie on będzie naszym przykładem na tych warsztatach.

 

Adresaci:

Osoby dorosłe, które początkują w temacie kaligrafii lub te co już kaligrafują, ale minuskuła nie jest im znana. Zapraszam serdecznie!

Terminy:

  • 7-11.08.2022 – Biblia z Cluny
  • 25-27.11.2022 – Minuskuła insularna
  • 20-22.01.2023 – Minuskuła humanistyczna
  • 21-23.04.2023 – Kursywa humanistyczna

 

Rozpoczęcie: godz. 17.40

Zakończenie: godz. 13.00

 

Prowadzący:

Barbara Bodziony

Barbara Bodziony

– Iluminator, kaligraf, historyk sztuki, mediewista, absolwentka Uniwersytetu Jagiellońskiego. We Francji, w Angers kończy w 2007 roku z wyróżnieniem Wyższy Europejski Instytut Iluminacji i Rękopisów.
Od ponad 10 lat prowadzi w Krakowie Szkołę Kaligrafii i Iluminacji, od 2016 roku wspólnie z Ewą Landowską pod nazwą Atelier Landowska & Bodziony. Od 2016 roku prowadzi semestralne zajęcia dla studentów krakowskich uczelni: ASP Wydział Form Przemysłowych.
Jest także założycielką Pracowni Kaligrafii i Iluminacji, która wykonuje na zlecenie prace z dziedziny miniatorstwa i kaligrafii. Pracownia organizuje od 7 lat wolontariat szpitalny z zajęciami artystycznymi dla małych pacjentów krakowskich szpitali.
Od 2008 roku nieprzerwanie prowadzi regularne warsztaty artystyczne SKRYPTORIUM w Benedyktyńskim Instytucie Kultury w Tyńcu.
Współautorka podręcznika do kaligrafii Piękna Litera, którego I tom ukazał się w 2016 r., drugi tom w 2018 r w Wydawnictwie Benedyktynów Tyniec.
www.barbarabodziony.pl

o. Stanisław Kyc OSB (współprowadzący)

– pochodzi z Dereźni, koło Biłgoraja. Benedyktyn tyniecki od 1992 r. W 2012 r. ukończył podyplomowe studium retoryki na Uniwersytecie Jagiellońskim. W 2016 r. otrzymał licencjat kościelny na Papieskim Uniwersytecie Jana Pawła II w Krakowie na podstawie pracy p. t. „Ojciec Augustyn Jankowski jako konferencjonista”, a w 2022 – uzyskał stopień doktora z teologii na tym samy uniwersytecie broniąc pracy na temat „Ksiądz Józef Kudasiewicz jako teoretyk i praktyk przepowiadania”, napisanej na seminarium naukowym z komunikacji religijnej pod kierunkiem ks. prof. dra hab. Henryka Sławińskiego. Święcenia kapłańskie przyjął w 2000 r. W latach 2000 – 2013 pełnił funkcje wikariusza w parafii tynieckiej. Był katechetą. W latach 2009-2012 pełnił funkcję przeora opactwa tynieckiego a także prefekta gości. W 2015 roku brał udział w półrocznej pomocy placówce misyjnej benedyktynów z Uznach ze Szwajcarii w Kazachstanie-Oziornoje. W latach 2017-2022 był kapelanem benedyktynek mniszek sakramentek we Wrocławiu. Życiowe motto: honorare omnes homines; Deus caritas est.

 

Koszt udziału:

300 zł + opłata za pobyt